• ფორმულა 1: გრან პრი 2019

    2019 წლის ფორმულა ერთის გრან პრი სარბოლო სესიებით

  • ავტომობილის თვითდიაგნოსტიკის ფუნქცია

    თანამედროვე და, მით უმეტეს, მომავლის „ჭკვიანი ავტომობილის“ ტექნიკური სისტემის მართვა წარმოუდგენელია მისი შემადგენელი მექანიზმებისა და მოწყობილობების მუშაობის მუდმივი (თვით)დიაგნოსტიკის გარეშე. ეს აუცილებელია, რათა მართვის სისტემამ დროულად მოახდინოს რეაგირება სისტემაში მომხდარ არასტანდარტულ მოვლენებზე და ეცადოს, თავად აღმოფხვრას იგი; ან ოპერატიულად გააფრთხილოს მძღოლი უწესივრობების შესახებ; ან (უკიდურეს შემთხვევაში) დაიმახსოვროს ისინი, რათა მოთხოვნისთანავე მიაწოდოს მათ შესახებ ინფორმაცია სერვისის თანამშრომელს (ან მძღოლს).

  • Sir Vival - ექსპერიმენტალური უსაფრთხო ავტომობილი შორეული წარსულიდან

    არსებობენ ავტომობილები, რომლებიც ხანდახან დროს უსწრებენ: ტექნოლოგიით, ვიზუალით თუ ა.შ. უშუალოდ კი ეს ერთგვარი "მუშტაიდის საბავშვო მანქანა" სინამდვილეში 1958 წლის Sir Vival-ია. რომელიც ვოლტერ ჯერომის შთაგონებთი მისია იყო შეექმნა მსოფლიოში ყველაზე დაცული ავტომობილი. პროექტი 10 წელი გაგრძელდა. საბოლოო ჯამში, მას მართალია დასახული მიზანი ბოლომდე ვერ გამოუვიდა მაგრამ მისმა ქმნილებამ მსოფლოში ყველაზე უცნაური ავტომობილის ტიტული მაინც დაიმსახურა. რეალურად, იგი ერთ-ერთი პირველი ავტომობილია 1957 წლის Aurora-სთან ერთად რომელიც ექსპერიმენტალურ უსაფრთხო ავტომობილად შეიქმნა.

  • საავტომობილო შიგაწვის ძრავები

    საავტომობილო ტრანსპორტში დღეისთვის გამოყენებულია ნავთობური წარმოშობის თხევად საწვავზე (ან აირად საწვავზე) მომუშავე შიგაწვის ძრავები. აღნიშნული ენერგეტიკული დანადგარის დანიშნულებაა ნავთობური წარმოშობის საწვავის წვის შედეგად მიღებული ქიმიური ენერგია გარდაქმნას მექანიკურ ენერგიად.

  • რა არის Top fuel და რით განსხვავდება ბენზინისაგან

    თუკი გნებავთ შექმნათ მაღალი სიძლიერის მქონე 4 ტაქტიანი (Stroke) ძრავა, არსებობს რამოდენიმე მეთოდი მის მისაღწევად. პირველი: გავზარდოთ ტაქტი. მეორე: დავაყენოთ ტურბინა/სუპერჩარჯერი. მესამე და ბოლო: შევცვალოთ ბენზინი სხვა უფრო ენერგეტიკული საწვავით. ხოლო რაც შეეხება Top fuel დრაგსტერებს, სამივეს ერთიანად აკეთებენ.

Followers

Showing posts with label სხვადასხვა. Show all posts
Showing posts with label სხვადასხვა. Show all posts

Thursday, January 11, 2018

ქეროლ შელბი - 19 არც თუ ისეთი ცნობილი ფაქტი მისი ცხოვრებიდან


"ჩემი სახელია ქეროლ შელბი, და სიმძლავრე ჩემი საქმიანობაა" - დღეს, 11 იანვარს, სახელგანთქმულ ავტოკონსტრუქტორ ქეროლ შელბის 95 წელი შეუსრულდებოდა. ამ დღესთან დაკავშირებით ცოტაოდენ არც თუ ისე ცნობილ ფაქტებს წარმოვაჩენ მისი ცხოვრებიდან.

1. ქეროლ შელბი, ერთ-ერთი ყველაზე კაცური ადამიანი ვისაც კი უცხოვრია, უიმედო რომანტიკოსი იყო

მე-2 მსოფლიო ომის დროს იგი მფრინავი ინსტრუქტორი იყო სან ანტონიოში. ხოლო როდესაც გრძელ მისიებზე მიდიოდა, ტყავის ჩექმებში სასიყვარულო წერილებს დებდა და მისი საცოლის ფერმის მიდამოებში აგდებდა.


2. 30 წლამდე, იგი ერთ-ერთი საუკეთესო მრბოლელი იყო მსოფლიოში

1952 წელს, როდესაც მისი პირველი რბოლა გაიმართა, იმ დროისთვის ნაკლებად მძლავრი ბრიტანული MG მარკის ავტომობილით გამოდიოდა ოკლაჰომაში. თუმცა, ამ ფაქტს იგი არ შეუფერხებია და მისი ძრავის კლასის ყველა მონაწილეს გადაუსწრო და რამდენადაც გასაკვირი არ უნდა იყოს, იმ დროინდელ Jaguar XK120-საც კი, რომელიც მის კლასზე მაღალი იყო.


3. მისთვის რანჩოს "ფორმით" რბოლა პრობლემას არ წარმოადგენდა

მოგვიანებით განაცხადა, რომ კომბინიზონი საკმაოდ მოხერხებული იყო გრძელ რბოლებზე, თუმცა ეს არც მეტი არც ნაკლები რანჩოს სამუშაო კომბინიზონი იყო. ერთ დღეს, იგი ტრეკზე პირდაპირ რანჩოს "ფორმით" მივიდა, რამაც რა თქმა უნდა მასისგან და ჯგუფებისგან სიცილი მოჰყვა. თვით მარკეტერისგანაც კი.


4. იგი კარდიოლოგთა ნამდვილი ღამის კოშმარი იყო

შელბის, რომელსაც გულის სერიოზული ქრონიკული პრობლემები ჰქონდა, გამუდმებით იყენებდა ნიტროგლიცერინს. როდესაც ლაგუნა სეკაზე მისი ბოლო რბოლა მიმდინარეობდა, ზემოთხსენებულმა პრობლემამ მას თავი ისევ შეახსენა და რბოლის მიმდინარეობისას მოუწია ტკივილის განეიტრალება, რა დროსაც პირველობა დათმო.


5. გულის პრობლემისდა მიუხედავად, ფიზიკურად საკმაოდ ძლიერი იყო

1955 წლის სებრინგის 12 საათიან რბოლაზე ხელი ისე მოიტეხა, რომ სპეციალურ თაბაშირში ჩაუსვეს და ლენტით შემოახვიეს საჭეზე, რათა ავტომობილის მართვა შეძლებოდა.

6. ასევე 1959 წელს, როდესაც Aston Martin-ის პილოტი გახლდათ, ლე მანის 24 საათიან რბოლამდე დიზენტერიული ბაქტერია აღმოაჩნდა, თუმცა მაინც გაიმარჯვა. როგორც ამბობდა: "მთელი 24 საათის განმავლობაში არაფერი მიჭამია დიზენტერიის ტაბლეტების გარდა. შემდეგ კი რბოლა მოვიგეთ - ღმერთო ჩემო - შემდეგ მათ მოულოდნელად შამპანიური ბოთლი ჩამტენეს და დამათვრეს".

7. მისი დამსახურებაა გამარჯვებისას შამპანურის შესხურების რიტუალი

დღესდღეისობით რბოლის დასრულებისას შამპანურის შესხურება უკვე ჩვეულებრივი რამეა. თუმცა იგივეს ვერ ვიტყოდი 60-იანების დროს. იდეა დაიბადა მაშინ, როდესაც Ford GT40-ის პილოტმა დენ გარნიმ მოულოდნელად დაიწყო შამპანურის გასხურება. და გამოიცანით ვინ ჩაუჩურჩულა ყურში ყოველივე ეს?


8. რამდენადაც გასაკვირი არ უნდა იყოს, მან Cobra სიზმრებში გამოიგონა, თანაც ზედმიწევნით

როგორც იგი ამბობდა, შუა ძილში ხშირად ჰქონდა იდეები, თუმცა დილას უკვე დავიწყებული. ამ პრობლემის მოსაგვარებლად ძილის წინ ფანქარი და ფურცელი დაიდო გვერდით. ერთ დილასაც კი ნახა წარწერა "Cobra", მისი პირველი სატესტო ავტომობილის ჯენეზისის მაღლა.


9. ისევე როგორც ჰენრი ფორდ მეორეს, არც მას მოსწონდა ენცო ფერარი

50-იანებში, შელბი იტალიური ულაყის მრბოლელი იყო, სანამ მათ გამოეყოფოდა. რამდენიმე სერიოზული ინციდენტის შემდეგ, რასაც პილოტების სიკვდილი მოჰყვა, მისი მეგობრის ლუიჯი მუსოს ჩათვლით, 58-ე საფრანგეთის გრან პრიზე, შელბი აბუჩად ეპყრობოდა ენცოს და პირადად მას სდებდა ბრალს მათი მეგობრების გადაცვალებაში.

10. ენცო ფერართან უკმაყოფილებამ გამოიწვია ლეგენდარული Shelby Cobra Daytona-ს შექმნა, რომელიც რამდენადაც უცნაურად არ უნდა მოგეჩვენოთ იყენებდა მე-2 მსოფლიო ომის დროინდელ გერმანულ ტექნოლოგიას


თავდაპირველად ნაცისტების შექმნილი თეორიის გამოყენებით, Cobra Daytona-ს გლუვი აეროდინამიკული პროფილი ქონდა, რომელიც ევროპული ტრეკების გრძელ რბოლებზე მის ყველა მოწინააღმდეგეს დიდ მანძილზე იტოვებდა. ხოლო მოკლეზე ისინი ნაკლებად აეროდინამიკულ FIA Cobra-ს იყენებდნენ. ამ კომბინაციამ საშუალება მისცა მათ დომინანტნი ყოფილიყვნონ ლიდერების დაფაზე, რაც საშუალებას აძლევდა შელბის დაემარცხებინა ენცო FIA World Sportscar Campionship-ზე. ამირ გარდა, იგი პირველი ამერიკელი მწარმოებელი იყო, რომელმაც ამ დისციპლინაში გაიმარჯვა. საბოლოო ჯამში, შელბის მიერ გამოყენებული ტექნოლოგია უმალვე გახდა წარმატების ნიშნული.

11. როგორც ასეთი Shelby Mustang-ი არასდროს მომხდარა

Ford-ს სურდა თავისი Mustang-ით გამოსვლა Sports Car Club of America-ს სარბოლო სერიებში, მაგრამ SCCA-ს (სადაც Corvette დომინანტობდა) არ სურდა სხვა მწარმოებლის გაბატონება და არ მოუსმენდა Ford-ს წესების შეცვლის შესახებ მოთხოვნაზე. რის გამოც, Ford-მა შელბი დაიქირავა, რათა მას Mustang-ი მაქსიმალურად მძლავრი შეექმნა, ხოლო Ford-მა მისი Cobra-ს პროგრამა სრულიად დაასპონსორა.


12. GT40 დენ გარნისთვის საკმაოდ პატარა აღმოჩნდა

შელბიმ და Ford-მა საუკეთესო პილოტები მოიყვანეს ლეგენდარული GT40-ისთვის, ისეთები როგორებიცაა: ბრიუს მაკლარენი (დიახ, Mclaren-ის დამაარსებელი) და დენ გარნი. ეს უკანასკნელი კი იმდენად დიდი იყო ფიზიკურად, რომ ავტომობილში ვერ ეტეოდა. შესაბამისად მათ მოუწიათ 4 ინჩიანი აგებულების დამატება.


13. პოპულარილი შეხედულებისდა მიუხედავათ, ყველა Cobra არ იყო კარგად მანევრირებადი

Dragon Snake Cobra-ს ერთ-ერთი მოდიფიკაციაა, რომელიც კარგი მანევრირებით არ გამოირჩეოდა, შესაბამისად დატუნინგების შემდეგ მილის მეოთხედი მის პრობლემას არ წარმოადგენდა. იგი იმდენად მძლავრი გახდა, რომ გასაჩერებლად პარაშუტი სჭირდებოდა.


14. Supersnake Cobra - როგორც შელბის პერსონალური რაკეტა

1965 წელს, ქეროლმა შექმნა Supersnake როგორც Cobra-ს ულტიმატუმი ვერსია პირადი სიამოვნებისთვის. კარბურატორს ორი სუპერდამჭირხნი ემსახურებოდა, რაც საბოლოო ჯამში 800 ცხენის ძალას იძლეოდა.


15. შელბის მეგობრისთვის - ბოლ ქოსბისთვის ნამდვილი კოშმარი იყო Supersnake

შელბიმ სულ ორადორი Supersnake შექმნა - ერთი თავისთვის, ხოლო მეორე მისი მეგობარ ბილ ქოსბისთვის. ეს უკანასკნელი კი ლამის გარდაიცვალა მისი დამორჩილების მცდელობის დროს და უმალვე უკან დაუბრუნა. რამაც საბოლოოდ გადაუწურა იმედი მისი შეძენის თაობაზე.


16. ოდესღაც შეგეძლოთ Cobra-ს შეკვეთა ავტომატური გადაცემის კოლოფით

ზოგადად არ მესმის რატომ უნდა ქნა ეს ადამიანმა, თუმცა 16 პირმა თავის დროზე მიიღო ეს გადაწყვეტილება.


17. მას გააჩნდა უსაზღვრო სიყვარული ჩილის მიმართ

ქალაქური ლეგენდაა ასეთი, რომელი მოგვითხრობს თუ როგორ გადაურჩა შეფი შელბის ხელს რადგან მან ჩილში ლობიოს მარცვლები ჩაუყარა. Mustang-ისა და Cobra-ს გარდა ასევე ჩილიც მისი ცხოვრების განუყრელი ნაწილი იყო. დასავლეთ ტექსასში ტერლინგუას პატარა ქალაქში იგი 220.000 აკრს (დაახლოებით 89030 ჰექტარი) მიწას ფლობდა, სადაც თანადააფუძვნა მსოფლიოს პირველი ჩილის სამზარეულო. იგი დღესაც ფუნქციონირებს eponymous chili brand-ის გვერდით.


18. ჩილის რესტორნები ქეროლის გამო არსებობს

ლარი ლევინი, ჩილის დამაარსებელი და ქეროლის სიძე, ტერლინგუაში გადიოდა პრაქტიკებს მანამ, სანამ გახნიდა პირველ ყველგან მყოფ რესტორნებს დალასში.


19. ეს კი ყველაზე სწრაფი Shelby-ია რომელიც ოდესმე შექმნილა.

ამ მოდელს, Cooper Monaco King Cobra ქვია, რომლის შასიც ჯონ კუპერმა დაამზადა, სადაც ქეროლმა Ford-ის V ტიპის 8 ცილინდრიანი 4.7 ლიტრი მოცულობის ძრავი ჩადგა. ყოველივე ეს კი ჯამში Lola-ს ბაზაზე დაფუძვნებული GT40-ის წინამორბედი იყო. მაგრამ მისი სიჩქარიდან გამომდინარე, იგი ხშირად მარცხდებოდა ავტომობილებთან, რომლებიც საბოლოოდ განვითარდა Can Am ტიპის დისციპლინაში.


Wednesday, May 24, 2017

Friday, March 31, 2017

რა არის Top fuel და რით განსხვავდება ბენზინისაგან


თუკი გნებავთ შექმნათ მაღალი სიძლიერის მქონე 4 ტაქტიანი (Stroke) ძრავა, არსებობს რამოდენიმე მეთოდი მის მისაღწევად.
პირველი: გავზარდოთ ტაქტი.
მეორე: დავაყენოთ ტურბინა/სუპერჩარჯერი.
მესამე და ბოლო: შევცვალოთ ბენზინი სხვა უფრო ენერგეტიკული საწვავით.
ხოლო რაც შეეხება Top fuel დრაგსტერებს, სამივეს ერთიანად აკეთებენ.

Nitro-burning და Top fuel ძრავების პრინციპი იგივეა - ძრავი დაპროექტებულია ისე, რომ დაწვას ნიტრომეთანი ბენზინის მაგივრად. მათთვის ვინც ქიმიაში ერკვევა ბენზინის ფორმულაა C8H18, ხოლო ნიტრომეთანის CH3NO2. ისევე როგორც ბენზინი და ჰაერი არის შერეული ერთმანეთში რათა მოხდეს აფეთქება, ნიტრომეთანიც ასევე შერეულია აზოტის ქვეჟანგთან.

ნიტრომეთანის უდიდესი უპრატესობა არის ის, რომ ძრავში თითოეული აფეთქებიდან შეგიძლიათ მიიღოთ უფრო მეტი ცხენის ძალა. მართალია იგი ნაკლებად ენერგეტიკულია ვიდრე ბენზინი, მაგრამ შეგიძლიათ დაწვათ უფრო მეტი ნიტრომეთანი ცილინდრში. რაც უდრის მეტ ძალას თითოეულ ტაქტში. ზოგადად საჭიროა 6.8 ლიტრი ჰაერი რათა დაიწვას 0.4 ლიტრი საწვავი, ხოლო ნიტრომეთანის შემთხვევაში კი 0.7 ლიტრი ჰაერი 0.4 ლიტრისთვის. რაც ნიშნავს, რომ ბენზინთან შედარებისას, შეგიძლიათ შეაფრქვიოთ 8ჯერ მეტი ნიტრომეთანი ცილინდრში და მიიღოთ სრული წვა. ეს უფრო თეორიულად, მაგრამ რეალურად რადგანაც იგი ვერ არის ბენზინივით მასიური ენერგიის პირობებში, მასზე  2.5ჯერ უფრო მძლავრია. ასევე შეგიძლიათ ორმაგად ან სამმაგად შეცვალოთ ცხენის ძალები საწვავის შეცვლით, რაც დიდი გაუმჯობესებაა.

ჩვეულებრვივ დრაგის სარბოლო მანქანების ტაქტი 8.9 ლიტრს უდრის, არის სუპერჩარჯირებული და გამოიმუშავებს 6.000 ცხენის ძალას. შეუძლია დაწვას დაახლოებით 4 ლიტრი ნიტრომეთანი წამში, მიახლოებით ეს იგივეა ორი ჩაის კოვზი ნიტრომეთანის ჩაღვრა თითოეულ ცილინდრში.

ასევე მას ერთ-ერთი საინტერესო უნარი გააჩნია: ბენზინივით სწრაფად არ იწვის. იგი იმდენად ნელა იწვის, რომ ვერ ასწრებს მთლიანად დაწვას როდესაც ჯერ კიდევ ცილინდრშია და სარქველები იღება. ასე რომ, გამოსაბოლქვ სისტემას ჯერ კიდევ აფეთქების სტადიაში მყოფი ნიტრომეთანი გამოაქვს ძრავიდან. ზუსტად ამის გამო ვხედავთ ხოლმე მაყუჩიდან ცეცხლსროლას.

Wednesday, March 23, 2016

მარჯვენასაჭიანების აკრძალვის ახალი სავარაუდო თარიღი და ახალი დეტალები


შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილე შალვა ხუციშვილი მარჯვენასაჭიანი და საჭეგადატანილი მანქანების რეგისტრაციის აკრძალვის სავარაუდო თარიღად 2017 წლის 1-ელ იანვარს ასახელებს. მისივე თქმით, კონსულტაციების შედეგად შედგა შეთანხმება, რომ აღნიშნული შეზღუდვა არ იმოქმედებს სპორტულ მანქანებზე და იმ ტიპის ავტომობილებზე, რომელიც ტურისტულ ბიზნესში გამოიყენება.

ამასთან დაკავშირებით ხუციშვილმა განმარტებები პარლამენტის საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის სხდომაზე გააკეთა, სადაც მთავრობის მიერ ინიცირებული საკანონმდებლო პაკეტი წარადგინა.

როგორც შს მინისტრის მოადგილემ განაცხადა, ამ ეტაპისთვის, კონსულტაციების შედეგად შეთანხმებული თარიღი 1-ელი იანვარია, რათა იმპორტიორებს "ბიზნესის გადაწყობის" და დაწყებული კონტრაქტების ბოლომდე მიყვანის საშუალება მიეცეთ.

რაც შეეხება მთავრობის საკანონმდებლო პაკეტის კიდევ ერთ სიახლეს, რომელიც მართვის მოწმობებზე 100-ქულიანი სისტემის დაწესებას და საგზაო ადმინისტრაციული ჯარიმების დაგროვებისა და შედეგად, ქულების განულების შემთხვევაში, მართვის მოწმობის გაუქმებას ითვალისწინებს, ამასთან დაკავშირებით ხუციშვილმა განმარტა, რომ მიმდინარეობს ინტენსიური კონსულტაციები იმის შესახებ, რომ მართვის მოწმობის გაუქმების ნაცვლად, მოხდეს მისი გარკვეული ვადით ჩამორთმევა, ხოლო თუკი მძღოლს ჩამორთმეული მოწმობის ვადაზე ადრე დაბრუნების სურვილი ექნება, ასეთ შემთხვევაში ის გამოცდას ჩააბარებს.

გარდა ამისა, როგორც ცნობილია, საკანონმდებლო პაკეტით 3-დან 6-წლამდე ავტომობილები აქციზის განაკვეთის შეღავათიანი დაბეგვრის რეჟიმში ექცევა, ხოლო მნიშვნელოვნად იზრდება აქციზის გადასახადი რვა და რვა წელზე მეტი ასაკის ავტომობილებისთვის. შეღავთიან რეჟიმში გადადის მოპედებისა და მოტოციკლების აქციზით დაბეგვრაც.

"ამასთან დაკავშირებით დამატებითი კონსულტაციები გაიმართა ფინანსთა სამინისტროსთან. შესაბამისი ცხრილი, რაც წარმოდგენილია, შეიცვლება – კუბადურის მიხედვით, 12 წლის ავტომობილის განბაჟება 70 თეთრი იქნება, 12 წლის ქვევით - 50 თეთრი, ხოლო ხუთი წლიდან ისევ დაიწყებს გაძვირებას. სეგმენტი, რაც იაფი მანქანებისთვის იყო ორიენტირებული, გარკვეული შეღავათებისათვის, გათვალისწინებული იქნება, რათა მოსახლეობისთვის ავტომობილების შეძენა შესაძლებელი იყოს. ჩვენი პრინციპული პოზიციაა, არ მოხდეს ავტოპარკის დაძველება, ამიტომ 12 წლიდან ეტაპობრივად, ხოლო 14 წლიდან კრიტიკულად გაძვირდება ავტომობილების განბაჟება, კუბადურის მიხედვით", - განმარტა შალვა ხუციშვილმა საკომიტეტო მოსმენისას.

Saturday, March 5, 2016

მართვის მოწმობის აღება სხვადასხვა ქვეყანაში


ყველა ქვეყანაში მართვის მოწმობის გამოცდებს განსხვავებულად აბარებენ. ზოგიერთ მათგანთან დაკავშირებულ რამდენიმე უცნაურობაზე გვინდა, გიამბოთ:

მექსიკაში მართვის მოწმობის არანაირი გამოცდა არ არსებობს. უბრალოდ მიდიხართ და ყიდულობთ მას სულ რაღაც 677 პესოდ (რაც, დაახლოებით, 30 ევროს უდრის).

იაპონიაში თავისუფლად შეიძლება, ჩაიჭრათ გამოცდაში, თუ ავტომობილის დაძვრამდე არ შეამოწმებთ, მის ქვეშ კატებს ხომ არ სძინავთ ტკბილად.

ჩინეთში გამოცდაზე აუცილებლად შეგხვდებათ შეკითხვა: - რას იზამთ იმ შემთხვევაში, თუ თქვენი ავტომობილით წყალში გადავარდებით?

ბრაზილიაში ჯერ ფიზიკურ და ფსიქოლოგიურ ტესტს აბარებთ, შემდეგ კი ავტომობილის მართვის თეორიულ და პრაქტიკულ გამოცდას. აქაურ მძღოლებს გზაზე სიცოცხლისთვის საშიშ სიტუაციებთან გასამკლავებლად ამზადებენ და პირველადი სამედიცინო დახმარების გაწევასაც ასწავლიან.